Egzotik Hayvanlarda Beslenme

Beslenme

Bu canlıların temel besin ihtiyaçları tıpkı bizimkiler gibidir; karbonhidratlar enerji için, proteinler büyüme ve yaraların iyileşmesi, yağlar esansiyel yağ asitlerinin sağlanması ve konsantre enerji kaynağı olarak kullanılır. Yağlar aynı zamanda bu canlıları kış uykusu süresince desteklemek amacıyla vücutta depolanır. Vitamin ve mineraller vücuttaki birbirinden farklı fonksiyonlarını gerçekleştirmek için küçük miktarda alınır. Örneğin kalsiyum sağlıklı kemik iskelet yapısı için gereklidir ve iyot amfibilerin metamorfozunda önemli yere sahiptir.

Herbivor Diyeti

Beslenmesi en kolay hayvan grubu hiç şüphesiz herbivorlardır. Yeşilliklerden, çeşitli sebze ve meyvelerden oluşan, vitamin ve mineral takviyesi yapılan değişik diyetler oluşturulabilir. Sadece nadir durumlarda, herbivor sürüngenlerin omurgasızları da yediği öne sürülmektedir. Oysa normalde bu şekilde beslenmezler.

Artan kimyasal sprey seçenekleri sayesinde herbivor diyetinin bazı elemanları -örneğin tere gibi – evde; veya bahçede çeşitli sebzeler yetiştirilebilmektedir. Ispanak gibi keskin lezzetli sebzeleri çok miktarda vermekten kaçınılmalıdır. Çünkü genelde yüksek miktarda okzalik asit içerir ve bağırsaktan kalsiyum emilimini önler. Eğer evde tohumdan yetiştiriliyorsa düşük okzalik asit içeren bir suş kullanılabilir.

Lahana, brokoli, brüksel lahanası, bok choy, karnıbahar, kale ve diğer lahana ailesi türleri tiroid problemleri ve guatra yol açtığından ölçülü kullanılmalıdır.

Ispanak ve pancar yaprakları kalsiyumu bağlayan okzalatlar içerirler.

Marul beslenme yönünden değersizdir

Bir çok bitkinin koyu yeşil dış yaprakları daha besleyicidir.

Karahindiba birçok sürüngen için popülerdir ve doğadan toplanabilir ancak tarım ilaçlaması yapılmamış bölgelerin tercih edilmesinde yarar vardır. Ayrıca karahindiba, uzun kökü parçalara bölünüp her biri ayrı ayrı nemli toprağa gömülerek kolayca çoğaltılabilir. Işıklı bir yere konduğunda kolayca filizlenir ve çok geçmeden yaprak verir. Ayrıca çiçekleri de yenilebilmektedir.

Günümüzde vejeteryan sürüngenler, özellikle Yeşil İguanalar için hazır ticari mamalar bulmak mümkündür. Bu ürünler canlının ihtiyacı olan bütün bileşenleri dengeli olarak içerecek şekilde formüle edilmişlerdir. Ayrıca kullanımları pratik olup ekstra vitamin – mineral takviyesine ihtiyaç göstermezler. Bu besinlerin konserveleri kuru pelletlerden daha lezzetlidir. Bir sürüngeni pelletle beslenmeye alıştırmak için bir miktar yeşillikle karıştırılabilir veya lezzetlerini arttırmak için ıslatılabilir. Yalnız, yenilmeyen ıslak pelletler küflenmeden uzaklaştırılmalıdır. Ayrıca sürüngenlerin bu tür besine serbest şekilde ulaşabilmeleri obeziteye neden olabilir.

İnsektivor Diyeti (Yem böcekler)

Günümüzde ticari olarak canlı besin olarak adlandırılan bu türde besin seçenekleri rahatlıkla temin edilebilmektedir. Bazı durumlarda ise beyaz kurtlar (Enchytraeus) ve meyve sineklerinde (Drosophila) olduğu gibi bir başlangıç kitiyle hayvan sahibi tarafından yetiştirilebilmektedir. Bu küçük omurgasızlar genç amfibiler için idealdir. Büyüdükçe yavru cırcır böcekleri diyetlerine sunulabilir.

Aslında cırcır böcekleri en ideal canlı besinlerden biridir. Çünkü değişik boylarda temin edilebilmektedirler. Bu omurgasızlar için özel vitamin ve mineral katkı tozları bulmak mümkündür. Bu tozlar böceklerin kabukları üzerine dikkatlice serpilmelidir. Cırcır böceklerini besin olarak kullanmaktan ileri gelebilecek beslenme yetersizlikleri böylece önlenebilir. Gerektiği durumlarda ele alınmalarını kolaylaştırmak için hareketlerini azaltmak amacıyla bir kaç dakika buzdolabında soğutulabilirler. İyi kapanmış bir kutuya nem için ıslak sünger ve yemek için çim koyulursa gerektiği kadar saklanabilmektedirler.

Yemek kurtları (Tenebrio Monitor) diğer bir temel besin öğesidir, yine mini kurtlardan büyük kurtlara doğru değişik boylarda bulmak mümkündür. Ne yazık ki dış yapılarının daha sert olması nedeniyle küçük türler tarafından sindirilemez. Sindirebilen hayvanlar içinse, besin değerlerini arttıran özel besinler mevcuttur. Yemek kurtları havalandırma delikleri olan kapalı kutularda tutulmalıdırlar. Besin ihtiyaçları için tavuk yemi (ilaçsız) ve nem sağlamak için bir parça elma ile bakımları sağlanabilir. Zamanı gelince pupa aşamasına geçip küçük siyah böcekler olarak ortaya çıkarlar. Bu çevrede kurtları üretmek mümkün olmakla birlikte, bu yavaş bir prosestir.

Güve veya pervane larvaları, sürüngenler için diğer besinlerle birlikte kullanıldığında çok iyi bir yumuşatıcıdır. Çeşitli boyda çekirgeler daha büyük sürüngenler için canlı besin olarak kullanılabilir.

Özel yetiştirilmiş solucanlar pek çok farklı tür için yararlı olmakla birlikte bahçe solucanları konusunda dikkatli davranılmalıdır çünkü parazit saçabilirler. Solucanlar nemli çimle kaplanmış konteynırlarda tutulursa canlı besin olarak kullanılmadan önce barsaklarının boşaltılması sağlanabilir. Doğal olarak ek canlı besinler için bahçede araştırma yapılabilir, örneğin örümcekler genelde popüler yiyeceklerdir.

Carnivor Diyeti (Yem hayvanlar)

Sürüngenlere özel bazı mağazalardan donmuş fare, rat, kuş yavruları ve benzeri yem hayvanları temin etmek mümkündür. Ancak bunlar yılan veya kertenkelelere sunulmadan önce çözdürülmelidir. Asla bu hayvanlar canlı olarak yılanlara sunulmamalıdır. Çünkü yasalara aykırı olmakla kalmayıp fare veya rat dönüp yılana saldırabilir, veya rodent ev içinde kaçıp kaybolabilir. Gerekli durumlarda avı sunmak için forsepsler kullanılabilir ve yılanın ava saldırması sağlanmış olur. Fare ve sıçanlar boy boy satışa sunulmaktadır. Pinkiler en küçük fareler olup 1 günlük yaşta öldürülmüşlerdir. Flaflar ise biraz daha büyük ve tüylüdür. Avın boyutu besleneceği yılana göre değişir. Yılanın iştahına göre korelasyon halinde dengede tutulmalıdır. İlk beslemeden sonra yılanın tekrar iştahını kazanması 1 hafta kadar sürebilir. Takiben, haftada bir veya iki kez beslemek gerekir. Böcek yiyen türler ise günlük olarak beslenmelidir. Alternatif besin kaynağı olarak, yılanlar için gerekli bütün bileşenlerin formüle edildiği özel sosisler farelerde olduğu gibi çeşitli boyutlarda bulunabilir. Eğer rodentleri tutmak hayvan sahibinin hoşuna gitmiyorsa sosisler iyi bir alternatiftir ve yavru sürüngenler tarafından severek yenir.

Bazı su kaplumbağaları ve yılanlar balıkla da beslenebilir ancak bu tür diyette tiamin eksikliği riski vardır. Ancak diyette ara sıra bulunan bir öğe olarak balıklar yararlıdır.

Vitamin – Mineral Takviyesi

Son yıllarda marketlerde çeşitli vitamin – mineral takviyeleri bulmak mümkündür ve bunlar özellikle yeni ithal edilmiş sürüngenlerin desteklenmesi açısından yararlı olur. Bu tür ürünlerin kullanımında ölümcül olabilecek doz aşımına neden olmamak için dikkatli kullanım gereklidir. Paket üzerindeki doz asla aşılmamalı ve aynı anda iki ürün kullanılmamalıdır. Bu konuda sürüngenler hakkında deneyimli bir Veteriner Hekimden tavsiye alınabilir.